Steun ons en help Nederland vooruit

dinsdag 5 februari 2019

Controle op online kansspelen snel nodig

Vandaag debatteert de Eerste Kamer over het organiseren van kansspelen op afstand en de modernisering van het speelcasinoregime. De Eerste Kamerfractie van D66 ondersteunt het uit de illegaliteit halen van online kansspelen zodat controle hierop mogelijk wordt.

Ook vraagt de D66-fractie om een monitoring van de implementatie, gericht op het mogelijke verlies van inkomsten aan goede doelen.

Lees hier de spreektekst van Margo Andriessen terug.

“Voorzitter,

De voorgestelde wetswijzigingen zullen voor veel burgers en organisaties ingrijpende gevolgen hebben. De Tweede Kamer heeft ze daarom minutieus behandeld en de bewindslieden hebben ook in het voortraject met deze Kamer al veel uitleg mogen geven.

De meest besproken verandering is dat buitenlandse aanbieders, die online gokmogelijkheden verzorgen en nu illegaal opereren, onder controle van de Kansspelautoriteit komen via een vergunningenstelsel.

Helaas kan de afspraak in het regeerakkoord dat een gelegaliseerde aanbieder in Nederland een vestiging dient te hebben, vanwege strijd met Europese regels, niet doorgaan. De oplossing wordt gezocht in de verplichting van de aanbieder een vertegenwoordiger in ons land aan te wijzen, maar of dat gaat werken, is nog een punt van zorg.

De legalisering van online gokken moet gunstig uitpakken voor de spelers. Omdat er nu geen regelgeving is rond de kansspelen op internet, genieten de deelnemers geen bescherming. Ze kunnen weinig beginnen als er een internetstoring is of er niet eerlijk wordt uitbetaald.

De verwachting is dat er via de legalisering beter zicht komt op verslavingskansen bij spelers. Geschat wordt dat er zo’n 80.000 gokverslaafden in ons land zijn. Gokverslaving heeft nare gevolgen. De gokverslaafde penningmeester van een dierenwelzijnsorganisatie plunderde onlangs de kas van zijn vereniging, de slimme 20-jarige zoon van een kennis van mij is een nachtmerrie geworden voor zijn ouders, die de gokschulden moeten betalen.

De tweede verandering die ons wordt voorgelegd betreft het opheffen van het staatsmonopolie op Holland Casino. Die organisatie wordt uit elkaar geplukt en de inzet is dat zo meer aanbieders van landgebonden casino’s kunnen toetreden. Er is nog geen enkele zekerheid of het zal lukken betrouwbare kopers te vinden die hun spelers met dezelfde verslavingszorg zullen omringen als die waar de huidige organisatie om bekend staat.

De gewenste veranderingen zullen veel extra werk opleveren voor de Kansspelautoriteit. De gok is dat die het allemaal aan zal kunnen.

 

Voorzitter,

Om de slaagkansen van de wetswijzigingen goed te kunnen inschatten heeft mijn fractie enkele prealabele vragen.

De minister heeft aangegeven dat inwerkingtreding van de wetswijziging inzake Kansspelen op afstand prioriteit krijgt boven het wetsvoorstel dat Holland Casino zal privatiseren. Daarmee wil hij bereiken dat de Kansspelautoriteit allereerst inzet op het versterkte handhavingsinstrumentarium voor online gokken. Maar in de uitvoering moet dat toch gaan wringen? In de wet op online kansspelen worden immers ook zaken geregeld voor speelcasino’s en houders van kansspelautomaten. Zoals, de weigering van toegang voor minderjarigen en kansspelverslaafden (art. 27 j a en 30u), de verplichting tot registratie van problematisch spelgedrag en het bijbehorend onderhoud met de probleemspeler met het oog op verslaving (art. 30v).

Het lijkt niet logisch om de genoemde maatregelen in te voeren in de huidige organisatie, voorafgaand aan de privatisering van Holland Casino. Hoe moeten wij ons de inwerkingtreding nu voorstellen?

 

Voorzitter,

Inmiddels is via Internet een consultatieronde geweest inzake het Besluit ter uitvoering inzake het online gokken. Wij nemen aan dat de reacties verwerkt zijn.

Mijn fractie krijgt graag een overzicht van de belangrijkste zorgen die uit de consultatie naar voren zijn gekomen. Kan de minister die zorgen wegnemen en zo ja wat is daarvoor nodig?

Mijn fractie heeft, zoals gezegd, ook zorgen over de vertegenwoordiging in Nederland.

Kan de minister aangeven hoeveel vergunninghouders een vertegenwoordiger in Nederland mag vertegenwoordigen?

Het wetsvoorstel gaat er vanuit dat vergunninghouders zelf een risicoanalyse maken van het effect op de consument van hun wervings- en reclameactiviteiten. Hoe realistisch is dat? Reclame betekent tegen elkaar opboksen. Van dit hectische speelveld zal de verslavingsgevoelige speler het slachtoffer worden.

Is het niet beter de risicoanalyse inzake het effect van wervings-en reclameactiviteit aan een externe instantie over te laten? 

Het wetsvoorstel voorziet ook in de mogelijkheid dat een vergunninghouder werk kan uitbesteden. Dat kan goed, maar ook verkeerd uitpakken.

Kan de minister aangeven aan welke uit te besteden werkzaamheden wordt gedacht?

 

Voorzitter,

Bij wedden en gokken willen mensen weten of er een eerlijke kans is om te winnen. Dat geldt niet alleen voor de spelers, maar ook voor de aanbieders. Wordt met deze wetswijzigingen hun speelveld gelijker?

Dat lijkt er niet altijd op.

Vanuit de gelijkheidsgedachte wordt de belasting voor de landgebonden sportweddenschappen gelijkgetrokken met online kansspelen. Waar eerst de spelers zelf werden belast met 5%, moet voortaan de organisator 29% belasting betalen. In de praktijk ontstaat daardoor juist ongelijkheid.

Dat doet vooral pijn bij de draf- en rensport. Die wedstrijden zijn afhankelijk van de inkomsten uit weddenschappen. Door de nieuwe belasting dreigt die paardensport te verdwijnen. Dat kan niet de bedoeling zijn. Andere aanbieders van sportweddenschappen krijgen een vergoeding via het ministerie van VWS, maar de draf- en rensport valt daar tot nu toe buiten.

Mijn fractie verzoekt de staatssecretaris ervoor te zorgen dat ook de draf- en rensport in aanmerking voor een vergoeding.

Dan het Holland Casino. Dat koper daarvan krijgt  10 van de 14 bestaande locaties. De overige vier worden apart geveild en daarnaast komen er twee nieuwe locaties in de aanbieding. De klacht is dat deze werkwijze in Nederland gevestigde partijen, zoals ondernemers in speelautomatenhallen, geen kans biedt bij het verkoopproces.

Kan de minister bij het blok van vier casino’s niet de mogelijkheid openhouden voor de verkoop van kleinere kavels?

Bij de landcasino’s speelt nog wat anders. Momenteel verliezen zij markt aan online casino’s en daarom zullen ook zij een internetvergunning aanvragen. Dan ontstaat meteen een ongelijk speelveld. De bestaande illegale aanbieders mogen na legalisering hun database inzetten, maar een landcasino heeft geen spelersbestand kunnen opbouwen in de computer. Dat brengt de illegale spelers op een oneerlijk voorsprong.

Kan de minister toezeggen dat Holland Casino de tijd krijgt een eigen spelersbestand op te bouwen, voordat de vergunning van voorheen illegale aanbieders in werking treedt?

Eenzelfde type probleem doet zich voor bij de Toto voor sportweddenschappen Het schijnt dat via een gril in de wetsaanpassing de Toto zijn eigen databestand niet meer mag gebruiken, hetgeen het einde van de Toto kan betekenen.

Kan de minister  toezeggen dat de Toto haar eigen database mag blijven gebruiken?

 

Voorzitter,

Nieuwe vergunninghouders zullen zich online ook op sportweddenschappen gaan richten. Sportkoepel NOC*NSF heeft daarvoor gewaarschuwd. Zo zullen sportorganisaties zich moeten gaan wapenen tegen matchfixing.

Welke garanties kan de minister geven dat de sportwereld straks niet onnodig veel last krijgt van de commerciële weddenschap-aanbieders?

 

Voorzitter,

Bij kansspelen zijn winnaars en verliezers.

Wie worden met deze wetsvoorstellen naar verwachting de winnaars?

De Kansspelautoriteit zal naar verwachting winnen, want die kan eindelijk beter toezicht gaan houden en serieuze sancties uitdelen.

De online gokverslaafde wint, want die wordt veel beter gecontroleerd, ook al zal hij of zij daar zelf niet altijd tevreden over zijn.

De gewone speler wint, want die krijgt een betere rechtspositie tegenover de aanbieders.

De belastingdienst wint, want er zullen vast veel meer inkomsten zijn.

Maar, voorzitter, onze fractie vraagt dringend aandacht voor een in het oog springende groep van mogelijke verliezers: de beneficianten van de Goede Doelen loterijen.

De kans bestaat dat door de legalisering van online kansspelen minder mensen gaan wedden bij loterijen. De minister regelt daarom dat voor de loterijen de afdracht-verplichting aan een goed doel naar beneden gaat van 50 naar 40% . Daarmee hoopt hij de loterijen te compenseren voor minder inkomsten. Maar dat is voor de goede doelen geen goed nieuws.

De afdracht van loterijen aan sport en goede doelen bedraagt honderden miljoenen. Voor organisaties in de cultuursector, vluchtelingenhulp, ontwikkelingshulp, gezondheidszorg, noem maar op,  zijn de goede doelen loterijen een belangrijke bron van inkomsten. Van nieuwe online aanbieders van gokspelen valt zoveel barmhartigheid niet te verwachten.

De minister geeft er blijk van dat te beseffen door de introductie van artikel 31f, dat de mogelijkheid biedt om bij ministeriële regeling een afdrachtsverplichting aan goede doelen op te leggen aan houders van een vergunning.

Wij vernemen graag of de minister ons kan voorrekenen welke reële goede-doelen-bijdrage ingehouden zou kunnen worden op de verdienste van de online aanbieders.

En hoe denkt hij de mogelijk wegvallende inkomsten voor de goede doelen te gaan compenseren?

 

Voorzitter,

De afdrachten aan goede doelen en sport zullen vanaf het moment van inwerkingtreding nauwlettend worden gemonitord, zo belooft de minister ons. Verder verwijst hij naar de mogelijkheid dat de afdrachten van commerciële aanbieders betrokken zullen worden bij de evaluatie van de wet, drie jaar na inwerkingtreding.

Drie jaar is lang.

Mijn fractie geeft de voorkeur aan een eerste evaluatie van de afdrachtresultaten van loterijen na 1 jaar.

Kan de minister zo’n eerdere evaluatie  toezeggen?

 

Voorzitter,

Spelers en aanbieders in de gok- en loterijwereld dringen aan op snelle besluitvorming inzake de kansspelen op afstand.

De medewerkers van Holland Casino willen zo langzamerhand weten waar ze aan toe zijn.

De Kansspelautoriteit vindt het een blamage dat ze nog steeds niet volop aan de slag kan gaan. De illegaliteit heeft lang genoeg geduurd.

Mijn fractie rekent daarom op een heldere en afdoende beantwoording van onze vragen, zodat  de vele verwachtingen kunnen worden waargemaakt.”